และแล้วก็ได้เวลาที่เหมาะสมพอที่จะเล่าเรื่องต่างๆให้หลายๆ คนได้อ่าน บ้าง อิอิ
วันนี้อยากจะเล่าถึงงานประจำที่เริ่มทำมาแล้วที่นี่ หอสมุดม.นเรศวร …
งานบรรณารักษ์ที่รับผิดชอบก็คืองานวิเคราะห์เลขหมู่ จัดหมวดหมู่เนื้อหาให้อยู่ในที่ๆเดียวกัน อำนวยความสะดวกให้ผู้ใช้บริการ
เพื่อการค้นหาที่ง่ายขึ้น โดยเก็บรวมรวมรายการบรรณานุกรมนี้ไว้ในฐานข้อมูล INNOPAC
ที่ดูเหมือนจะแสนง่ายดาย อาศัยจาก web catalog ทั่วโลกก็ตามเถอะ
แต่จะสุ่มสี่สุ่มแปดจัดๆ ไป โดยไม่คำนึงว่าแต่ก่อนหอสมุดแห่งนี้เค้าให้อะไรไว้บ้าง ผู้ใช้บริการก็คงหาไม่เจอ
เมื่อแรกมาจับงานวิเคราะห์เลขหมู่ที่เรียกกันในวงการว่า แคตล็อก นั้น ก็ผ่านงานวารสารมาบ้าง
แต่การวิเคราะห์เลขหมู่สิ่งที่ต้องรู้เข้าในสายเลือดเลยก็คือ
- ระบบการจัดหมู่ ที่ในห้องสมุดดังๆ ทั่วโลกเป็นที่นิยมแล้ว ไม่รวมห้องสมุดเฉพาะ จะมีอยู่ คือ Dewey และ LC รวม NLM ที่แยกจาก LC ไปเป็นหมวดหมู่ทางการแพทย์
- Marc21 เป็นรูปแบบการลงรายการให้เครื่องอ่านได้ (แปลตามตำราเปะ) ก็เหมือนๆกับกฎการลงรายการ ที่รูปแบบตายตัวรู้กันในหมู่บรรณารักษ์ นักเอกสาร ทั่วโลก มีมาแต่ดั้งเดิมที เดี๋ยวนี้เค้าพัฒนาเป็น Metadata
- หัวเรื่อง ที่เป็นคำสำคัญที่รูปแบบตายตัว (เอาอีกละอะไรก็ตายตัว) ยึดตามตำรา หัวเรื่องภาษาไทย ของคณะกรรมการสถาบันอุดมศึกษาแห่งประเทศไทย, LC Subject Heading (แค่เฉพาะตำราก็ปาไปหลายเล่มหนาๆ) , MeSH (Medical Subject Heading)
- และอีกอย่างที่สำคัญคือ ถ้าริจะเป็นนักกอป ก็ต้องมี Common Sense นิดหน่อยเกี่ยวกับเลขผู้แต่ง หนังสือ ที่แต่ละห้องสมุดจะให้ไม่เหมือนกันเลย ซึ่งยังไงๆ ก็ต้องยึดของเราเป็นหลัก
แค่สิ่งที่ต้องรู้ก็เหนื่อยแล้วอิอิ แต่ความจริงมาทำจริงๆ สิ่งเหล่านี้จะสอนเราอย่างที่เราหลีกเลี่ยงไม่ได้เลย หนังสือบางเรื่องบางอย่าง มีหลากหลายเนื้อหา อยู่ในนั้น บรรณารักษ์ ต้องพินิจพิจารณา ให้ใกล้เคียง มากที่สุดว่าสมควรอยู่หมวดใด ให้มั่วๆ ไป นักวิชาการ อาจารย์ บางท่านจะท้วงติง มาอีกที ว่าทำไมเล่มนี้อยู่ตรงนี้ ไม่อยู่ตรงนั้น เฮ้อ……..
จริงๆแล้ว หนังสือบางเล่ม บรรณารักษ์ยังต้องจับแล้ววาง ก็ไม่รู้จะให้ไว้หมวดไหน บรรณารักษ์ก็ไม่ได้รู้ไปทุกอย่าง ศัพท์บางคำ ระบบ LC ยังไม่ได้บัญญัติ ไว้เลยด้วยซ้ำ ก็ต้องเอาไว้ก่อน รอสมองโล่งๆแล้วค่อยว่ากันใหม่ ^0^ แต่ถึงอย่างไร สุดท้ายก็ต้องรีบทำหนังสือออกไปให้ผู้ใช้บริการได้อ่านอย่างรวดเร็วนั้นแหละค่ะ
วันนี้มากับเรื่องงานประจำ เดี๋ยวจะเกร็ดเล็กเกร็ดน้อยมาฝากอีก อย่างไรแล้วก็ฝากเนื้อฝากตัวด้วยนะคะ
~แก่นจัง~
