ทำงานกับชาวเขมรและส่วยต้องเข้าใจเขามากๆ เหมือนพี่ทำงานกับโซ่ดงหลวงขณะนี้
ความทุกข์ของคนนั้น หากมองจากมุมของคนกลุ่มหนึ่งเขาสรุปว่าเป็นเพราะ “ระบบคิด” ซึ่งระบบคิดนี้ก็มาจากเบ้าหลอมชีวิตของเขา

ในสภาพเหมือนๆกันทำไมคนผู้ไทจึงมีสภาพโดยรวมดีกว่าไทยโซ่ หากเอามุมมองดังกล่าวมาอธิบายก็จะพบความจริงส่วนหนึ่งว่า คนผู้ไทยนั้นมีกระบวนการคิดที่เปิดกว้าง และทันสมัยกว่าหากมองในแง่ของการปรับตัวไปตามกระแสสังคม ตรงข้ามไทยโซ่ปรับตัวช้ากว่า จึงส่งผลให้การรับแนวคิดใหม่ๆ กระบวนการประกอบชีวิตหใม่ๆ ดำรงชีวิตในทิศทางใหม่ พัฒนากระบวนการยังชีพใหม่ ผู้ไทยทำได้ดีกว่าไทยโซ่

เมื่อทราบแล้วจะทำอย่างไรไปพัฒนาเขา….

อย่างแรกที่สุกคือ การปรับกระบวนการคิดใหม่
การคิดใหม่มิใช่วิ่งตามทุนนิยม แต่ทำอย่างไรจะอยู่รอดปลอดภัยภายใต้ระบบทุนนี้ คุยกันสามวันสามคืน แล้วก็สร้างวิสัยทัศน์ เป้าหมาย กระบวนการวิธีการ แผนงาน ฯลฯ ขึ้นมาแล้วค่อยๆปรับตัวกันไป ภายใต้ข้อจำกัดต่างๆที่มีอยู่ในชนบท

ทุกข์แน่นอนครับ วิถีดำรงชีวิตแบบเก่าในสังคมใหม่นั้น ทุกข์มากขึ้นในความรู้สึก..ครับ

ดีมากครับที่เก็บภาพสะท้อนนี้มา